 TÜRKLERİN KULLANDIĞI ALFABELER | | Göktürk | Uygur | Arap | Latin | Kiril | Kullanıldığı dönem | VII-IX. yüzyıllar | VIII-XVIII. yüzyılar | XI-XX. yüzyıllar | XX. yüzyıl başlarından itibaren | XX. yüzyıl başlarından itibaren | Harf sayısı | 38 harf: 4'ü sesli, 26'sı sessiz, 8'i ise bitişken | 18 harf: 4'ü sesli 14'ü sessiz | 29 harf: 3'i sesli 27'si sessiz | 29 harf: 8'i sesli 21'i sessiz | 40 harf: Her ülkede farklı harfler ve sayıları da değişik | Yazıldığı yön | Sağdan sola veya yukarıdan aşağıya doğru | Sağdan sola veya yukarıdan aşağıya doğru | Sağdan sola | Soldan sağa | Soldan sağa | Harflerin özellikleri | Harfler ayrı yazılıyor; kelimeler arasında ":" var | Harfler başta, ortada ve sonda farklı biçimde yazılıyor; harfler bazen bitişik. | Harfler başta, ortada ve sonda farklı biçimde yazılıyor; harflerin ayrı ve bitişik yazılmasının kuralları var. | Harfler ayrı veya el yazısında bitişik yazılabiliyor. Büyük ve küçük harfler diye farklı şekiller var. | Harfler ayrı, Latin alfabesine benzer yönleri fazla | Örnek metin | 
| 
|  | TÜRK | TYbPK |
1- GÖKTÜRK ALFABESİ Türkçe'nin yazıldığı il alfabe, bugünkü bilgilere göre Batı'da "runik" diye tanınan Göktürk alfabesidir. Bu alfabenin eski Türk damgalarından doğduğu, dolayısıyla Türkler tarafından icat edildiği kabul edilmektedir. Türkler arasında VII-IX. yüzyılla arasında yaygın olarak kullanılmıştır. Bu yazıya Batı'da runik denmesinin sebebi harflerinin eski İskandinav yazıtlarında kullanılmış ve runik alfabe diye adlandırılan yazınız harflerine benzemesidir. Bu alfabe Danimarkalı William Thomsen tarafından çözülmüştür. Göktürk alfabesiyle yazılan 732 yılında yazılan Kültigin abidesi Türk edebiyatının yazılı ilk eseri sayılmaktadır. 38 harften oluşan alfabenin 4'ü sesli, 26'sı sessiz, 8'i ise bitişken harftir. İçinde yuvarlak ünlü (o, ö, u, ü) bulunan sözleri doğru okuyabilmek için o sözleri önceden bilmek ve kestirmek gerekir. Sağdan sola ve yukarıdan aşağıya doğru yazılır. Harfler birbiriyle bitişmez; taş ve eşya üzerine kazınmaya elverişlidir. 2- UYGUR ALFABESİ Türkler'in Göktürk alfabesinden sonra ve Arap alfabesinden önce kullanmış oldukları yazı sistemleri içinde en önemli alfabedir. VIII. yüzyıldan XVIII. yüzyıla kadar Doğu Türkistan'dan İstanbul'a kadar geniş bir alanda kullanılmıştır. Bu alfabe Ârâmî kökenli Soğd alfabesinden çıkmıştır. Genellikle Uygur yazısı olarak bilinen bu yazınız diğer Türkler'ce de kullanılmış olması mümkündür. Uygur alfabesi Türkçe^nin yazımı için elverişli olmadığı halde 1000 yıl gibi uzun bir süre kullanılmıştır. Uygur alfabesiyle yazılmış eserlerin çoğunu Budizm, Maniheizm ve Hristiyanlık'a ait metinler meydana getirir. Bu alfabe Türkler İslâmiyet'i kabul ettikten sonra da kullanılmıştır. Kutadgu Bilig denilen eserin üç nüshasından biri Uygur harfleriyle yazılmıştır. 18 harften oluşan alfabenin 4'ü sesli 14'ü sessiz harftir. Arap alfabesinde olduğu gibi harfler başta, ortada ve sonda farklı biçimde yazılmaktadır. 3- ARAP ALFABESİ Tarih boyunca Türk diline uygulanan yazılar arasında en uzun sürelisi, aynı zamanda en yaygın olanı ve muhtemelen Türkler'in İslâm'a girmeye başladıkları IX. yüzyıldan itibaren kullanılmıştır. Hâlâ bu alfabeyi kullanan Türk halkları vardır. Türkçe'yi Arap harfleriyle ilk defa yazanlar Karahanlılar olmuştur. Mevcut bilgilere göre bu alfabeyle yazılan ilk metin Divanü Lûgati't-Türk adlı eserdeki yazılardır. 4- LATİN ALFABESİ 1928'de Atatürk'ün yaptığı harf inkılâbıyla Türkiye Türkçesi'nin yazımında kullanılan en son alfabe Latin alfabesidir. Bu alfabe bugün Türkiye'den başka Kıbrıs ve Yugoslavya'daki Türkler'ce de kullanılmaktadır. 29 harften oluşan bu alfabenin 21'i sessiz, 8'i sesli harftir. Soldan sağa doğru yazılır. Harfler birbiriyle bitiştirilerek de bitiştirilmeyerek de yazılabilir. Bu alfabede yer alan harfler asıl Latin alfabesinden farklıdır. Asıl Latin alfabesindeki "q/Q", "x/X" ve "w/W" harfleri yoktur. Buna karşılık ı, ö, ü, ğ, ç ve ş harfleri vardır. 5- KİRİL (SLAV) ALFABESİ Osmanlıca ve Türkiye dışındaki Türk dil ve lehçelerinin yazımında Arap alfabesinden sonra en geniş ölçüde kullanılan alfabedir. XVIII. yüzyıl başlarında Hristiyanlık'ı yaymak için Çuvaşlar'a giden Ruslar bu dili kendi harfleriyle (Kiril) yazdılar. Eski Sovyetler Birliği idaresindeki Türkler'ce 1937-1940 yılları arasında Stalin rejimi tarafından bu alfabe kabul ettirilmiş ve her Türk boyu için farklı alfabeler yapılmıştır. Bunun sonucunda Türkler arasında 20 ayrı Kiril alfabesi kullanılmıştır. Bugün de bu alfabeyi kullanmaya devam etmektedirler. Ancak Sovyetler Birliği'nin dağılmasından sonra alfabe değiştirme eğilimleri kuvvetlenmiştir. Ayrıca Türk Cumhuriyetleri arasında kültür alışverişini daha sağlıklı yapmak için ortak alfabe çalışmaları devam etmektedir.
21:50 - 11/10/2006 -
teşekkürler
elinize sağlık çok güzel
adı lazım değil baş harfi A - 2009-11-13 13:14:28 - 2009-11-13 13:14:28
ödev
çok çok saolun çok güzel tşk ederım sızlere
şükran demir - 2009-11-12 23:31:53 - 2009-11-12 23:31:53
TEŞEKKKKKKKKKKKÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜÜRRRRR!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!!
ÇOK TŞK EDERİM ÇOK GÜZEL OLMUŞ.
X-MEN - 2009-11-07 17:49:14 - 2009-11-07 17:49:14
SÜPPPPPPPPERRRRRRRRRRRRRR!!!!!!
ACAYİP GÜZEL YA NASIL BUNLARI????????????????
X- MEN - 2009-11-07 11:17:54 - 2009-11-07 11:17:54
teşekkürler
arkadaş veya arkadaşlar bize bu konu hakkında yardımcı olduğunuz için çok çok tşkr ederim ayrıca bu bilgilerinizin devamını isterim
YÖNETİM NOTU: Elbette Ahmet Tutar: Tabii Türkler kullandıklarını değiştirip yeni bir alfabe kullanmaya karar verirlerse... :)))
Düzenleyen edebiyatturkce gün: 6/11/2009 saat: 18:58
Ahmet tutar - 2009-11-04 18:43:17 - 2009-11-04 18:43:17
sago_ceza_ahmet@hotmail.com
teşekkürlrrrrrrrrrrrrrrrr
hamoooo - 2009-10-30 10:58:34 - 2009-10-30 10:58:34
diva
teşekkürlrrrrrrrrrrrrrrrr
hamoooo - 2009-10-30 10:57:30 - 2009-10-30 10:57:30
yanlış
Ellerinize sağlık, çok güzel olmuş. Ancak latin alfabesinde harflar sağdan sola doğru yazılmaz.İnşallah bana da yönetim olarak nerde yazıyor diye bozuk atmazsınız.
YÖNETİM NOTU: :) Öncelikle teşekkür ederiz. "Nerede yazıyor?" bir bozuk atma değildi ki... Sadece şaşkınlıkla merak arası bir ünlemdi! :) Böyle bariz bir hataya ihtimal vermemdiğimiz için o an göremedik. Eğer görseydik o anda düzeltirdik. İkinci defa uyarılınca baktık ve şimdi gördük düzelttik, teşekkürler...
not: "Yönetim" ibaresini de adımı kullanmayı kendini övme olarak algıladığım için tercih ediyorum. Daha iyi...
Düzenleyen edebiyatturkce gün: 24/5/2009 saat: 00:08
isimsiz - 2009-05-23 23:30:32 - 2009-05-23 23:30:32
Süper Ama Keske Öğretmenlerde Pc Cıktısı Kabul Etse
Cok Tesekkürler Elle Tek Tek Yazsamda Cok Güzel Olmus
GeeRRy - 2009-05-13 19:05:52 - 2009-05-13 19:05:52
saol
saol dostum spr olmuş çok işime yaradı:) 8)
fener bahçe 1907 - 2009-05-07 23:06:41 - 2009-05-07 23:06:41
sen ve ben
YÖNETİM NOTU: ???
Düzenleyen edebiyatturkce gün: 9/5/2009 saat: 19:14
aşık kız - 2009-05-06 21:47:49 - 2009-05-06 21:47:49
tşk
çok tşk ederim çok sagolun beni bu dertten kurtardınız tetrara tşk
prensesden - 2009-05-06 21:18:27 - 2009-05-06 21:18:27
işime yaradı
gerçekten iyi hazırlanmış abi
isimsiz - 2009-05-05 14:05:30 - 2009-05-05 14:05:30
bu bilgi için teşkürler
bu bilgileri verdiğiniz için teşkür ederim
mekansız - 2009-05-04 17:12:34 - 2009-05-04 17:12:34
yanlış
merhaba gerçekten çok güzel olmuş ve çok işime yaradı ama latin alfabesi sağdan sola değil soldan sağa yazılır
YÖNETİM NOTU: Nerede yazıyor "sağdan sola" diye??? :)
Düzenleyen edebiyatturkce gün: 3/5/2009 saat: 21:42
isimsiz - 2009-05-03 17:58:28 - 2009-05-03 17:58:28
selamın aleykum
sağol abi yaa ödevimi sayende yaptım da sen bunu nerden buldun acaba
isimsiz - 2009-05-02 11:23:25 - 2009-05-02 11:23:25
türk alfabeleri
çokkk güzel olmuş ama çok zor yazdım yazılar çok küçük furkan sayasinde öedevimi yaptım uzun hikaye......
burak - 2009-04-26 13:27:42 - 2009-04-26 13:27:42
türklerin kulandığı alfabeler
çok az sayfa yapmışsınız azıcık çoğaltın 5 sayfa kadar ama yinede teşekkürler
isimsiz - 2009-04-25 13:24:33 - 2009-04-25 13:24:33
tşk
çok tşk ederim ödevimi yapabildim
isimsiz - 2009-04-24 15:55:19 - 2009-04-24 15:55:19
Çok Sağolun
bence çok mükemmel olmuş (sağolun Allah razı olsun)
Bir Türk - 2009-04-21 16:46:08 - 2009-04-21 16:46:08
yok
tşk işimi yaradııı .............
isimsiz - 2009-04-16 18:40:30 - 2009-04-16 18:40:30
türk alfabeleri
ya allah razı olsun ne diyim süper. teşekkürler...:):):)
isimsiz - 2009-04-15 23:37:09 - 2009-04-15 23:37:09
Türklerin kullandığı aldabeler
işe yaradı
nöbetçi - 2009-04-13 16:49:25 - 2009-04-13 16:49:25
tükdilleri
ya walla cok saolun
iso - 2009-04-13 08:42:46 - 2009-04-13 08:42:46
türk alfabesi
abiii son anda burdan çdevii yaptım süpermiş yawwww :)
jakix - 2009-04-12 23:41:38 - 2009-04-12 23:41:38
çook güzel
çok güzel olmuş güzel yapmışsın
isimsiz - 2009-04-12 14:43:47 - 2009-04-12 14:43:47
begeni
ya süper ödevimi bu siteden yazdım . bu sitede emegi geçen herkese tşk edrm ..inşllh 100 alırım proje ödevimde buuu
isimsiz - 2009-04-09 23:17:10 - 2009-04-09 23:17:10
super
cok guzel super konular 100 uzerınden 100 verıyorum tesekurler
kaan - 2009-04-08 16:06:31 - 2009-04-08 16:06:31
tşk
çoook güsel olmuş.ellerinize sağlıkk
ben - 2009-04-08 16:04:29 - 2009-04-08 16:04:29
türkler
çok güzel olmuş ödevimi yapabildim.T eşekkürlerrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrrr
ben ve sizler - 2009-04-08 14:31:37 - 2009-04-08 14:31:37
ödev
çok güzel olmuş teşekkür ederim sizin sayenizde iyi not alacam by
furkan öztürk - 2009-04-07 14:20:36 - 2009-04-07 14:20:36
!!!!!!1
süper olmuş elinize sağlık inşallah sizin sayenizde iii alacam ödevimden :d
isimsiz - 2009-04-03 10:56:47 - 2009-04-03 10:56:47
ss
süperRRRRrRRRRRRRR olmus gercektenN desem inanmayınnnnnn....saqa saqa idare eder
¢нαтℓαq - 2009-04-01 15:07:12 - 2009-04-01 15:07:12
tsk
çok teşkkür ederim ödevimde işe yaradı
anıl - 2009-03-31 20:44:44 - 2009-03-31 20:44:44
alfabeler
çok sağol çok işime yaradı
güllü - 2009-03-29 17:00:04 - 2009-03-29 17:00:04
tşk
bunu yapandan allah razzı olsun bana çok yardımcı oldu.
prensesden - 2009-03-26 16:59:58 - 2009-03-26 16:59:58
alfabe
sağolun
suskun - 2009-03-22 13:34:37 - 2009-03-22 13:34:37
seni seviyom
tesekkürler
tuncay - 2009-03-18 08:19:02 - 2009-03-18 08:19:02
kim yazdıysa teşekkürler
ödevimde çok yaradı
isimsiz - 2009-03-15 20:50:11 - 2009-03-15 20:50:11
saol yhaw işme yaradı
senden ALLAH RAZI olsu yhaw ödevime yaradı
isimsiz - 2009-03-10 21:32:44 - 2009-03-10 21:32:44
sbs
PUANIM 387.... ÇOK DÜŞÜK BİR PUAN ÜZÜLÜYORUM...
isimsiz - 2009-03-10 15:38:08 - 2009-03-10 15:38:08
evet
gerçekten işime yaradı bu siteyi açana teşekkür edeerim.
tuğkan - 2009-03-05 21:57:09 - 2009-03-05 21:57:09
Saol
ÇOK SAOL YÜREĞİNE EMEĞİNE SAĞLIK ÖDEVİMDE ÇOK İŞİME YARADI
Düzenleyen edebiyatturkce gün: 3/3/2009 saat: 20:41
ASHLEYKOLİGİM - 2009-03-03 15:29:40 - 2009-03-03 15:29:40
türkçe
ALLAH razı olsun
gökalp tektepe - 2009-02-27 23:26:16 - 2009-02-27 23:26:16
alfabeler
çooooooooooooookkkkkk teşekkürlerrrr
selda - 2009-02-25 14:41:51 - 2009-02-25 14:41:51
alfabeler
ya çok işime yaradı burdan bakıp hemen yazarım TEŞEKKÜRLER
YUMURCAK - 2009-02-25 13:01:08 - 2009-02-25 13:01:08
teşekkürler
çok teşekkür ederim öğretmen bu konuyla ilgili araştırma vermişti çok işime yaradı
isimsiz - 2009-02-25 09:25:31 - 2009-02-25 09:25:31
türkçe
allah sizden razi olsun çok işime yaradı bu site çok tşk yaı adanalı kız
isimsiz - 2009-02-24 19:42:30 - 2009-02-24 19:42:30
alfabe
ya abi ya bu site olmasaydı çakardık projeden ya iyiki var bu site
sefa düzkaya - 2009-02-17 19:33:54 - 2009-02-17 19:33:54
türk alfabeleri
Ödevime yardımcı oldu.Çok sağolun.
isimsiz - 2009-02-17 15:35:02 - 2009-02-17 15:35:02
|